Khi cơ quan thi hành án dân sự đã thu được tiền từ người phải thi hành án, dù do họ tự nguyện nộp, do khấu trừ tài khoản, trừ lương hay bán tài sản, cơ quan sẽ thông báo cho người được thi hành án đến nhận hoặc chi trả theo hình thức đã đăng ký. Người nhận cần mang giấy tờ tuỳ thân, giấy tờ chứng minh quyền nhận và làm thủ tục ký nhận; phí thi hành án, nếu có, thường được khấu trừ ngay khi chi trả.
Đây là bước cuối mà người thắng kiện chờ đợi lâu nhất, nhưng lại ít được hướng dẫn. Không ít người đến cơ quan thi hành án thiếu giấy tờ, ngạc nhiên vì số tiền thấp hơn số tuyên, hoặc để tiền nằm lại quá lâu. Bài này mô tả đường đi của tiền, những gì cần mang, các hình thức nhận và các vướng mắc thường gặp. Thời hạn và thủ tục cụ thể đối chiếu theo quy định hiện hành của cơ quan đang thụ lý hồ sơ, nhất là khi bộ máy thi hành án dân sự được sắp xếp lại trong năm 2025.
Tiền thi hành án đi đường nào trước khi đến tay bạn
Tiền có thể đến từ nhiều nguồn: người phải thi hành án tự nguyện nộp tại cơ quan thi hành án, ngân hàng chuyển tiền đã khấu trừ từ tài khoản theo quyết định của chấp hành viên, cơ quan, doanh nghiệp nơi người phải thi hành án làm việc chuyển phần lương bị trừ, tổ chức đấu giá chuyển tiền bán tài sản, hoặc người thứ ba đang giữ tiền của người phải thi hành án nộp theo yêu cầu. Dù đi đường nào, số tiền này thường được đưa vào tài khoản của cơ quan thi hành án trước, không đi thẳng tới người được thi hành án.
Sau khi thu, cơ quan thi hành án phải xác định số tiền được chi cho ai, bao nhiêu. Nếu chỉ có một người được thi hành án và một khoản, việc này nhanh. Nếu người phải thi hành án nợ nhiều người, có khoản nộp ngân sách, có chi phí cưỡng chế, thì tiền được phân chia theo thứ tự luật định. Đây là lý do có lúc bạn biết bên kia đã bị khấu trừ một khoản mà vẫn chưa được gọi đến nhận ngay.
Với tiền thu từ bán đấu giá tài sản, quá trình thường dài hơn vì phải chờ người mua nộp đủ tiền, xử lý chi phí liên quan và có thể có khiếu nại về kết quả. Với tiền trừ lương, tiền đến theo từng kỳ, nên việc chi trả cũng chia theo đợt.
Khi nào bạn được báo đến nhận tiền
Khi đã đủ điều kiện chi trả, cơ quan thi hành án sẽ thông báo cho người được thi hành án. Thông báo có thể gửi qua đường bưu chính đến địa chỉ trong hồ sơ, gọi điện, hoặc báo trực tiếp khi bạn đến làm việc. Luật có quy định về thời hạn chi trả sau khi thu được tiền; con số cụ thể bạn nên hỏi chấp hành viên vì quy định có thể đã thay đổi.
Rất nhiều trường hợp chậm nhận tiền chỉ vì địa chỉ trong hồ sơ đã cũ. Người được thi hành án chuyển nhà, đổi số điện thoại mà không báo, thông báo gửi đi không đến. Hãy cập nhật địa chỉ và cách liên lạc bằng văn bản mỗi khi thay đổi, và chủ động hỏi định kỳ về tình trạng hồ sơ.
Nếu bạn biết người phải thi hành án đã nộp tiền hoặc tài khoản của họ đã bị khấu trừ mà lâu không được báo, hãy làm văn bản hỏi chấp hành viên về số đã thu và thời điểm dự kiến chi trả. Trường hợp chậm kéo dài không có lý do, bạn có quyền khiếu nại theo quy định về thi hành án dân sự.
Khi người phải thi hành án trả dần theo thoả thuận qua cơ quan thi hành án, mỗi đợt nộp thường sẽ được chi trả riêng. Bạn có thể hỏi chấp hành viên về cách thông báo cho từng đợt, hoặc đăng ký nhận qua tài khoản để khỏi phải đi lại nhiều lần.
Giấy tờ nên mang theo khi đi nhận tiền
Mỗi cơ quan thi hành án có thể yêu cầu hơi khác nhau. Danh sách dưới đây là những thứ thường cần; mang đủ giúp bạn không phải quay lại lần hai:
- Căn cước hoặc giấy tờ tuỳ thân còn hiệu lực, bản gốc. Nếu số giấy tờ đã thay đổi so với lúc nộp đơn, mang theo giấy tờ thể hiện sự thay đổi.
- Thông báo nhận tiền của cơ quan thi hành án, nếu đã nhận được.
- Bản án hoặc quyết định, quyết định thi hành án (bản sao) để đối chiếu khi cần.
- Thông tin tài khoản ngân hàng đứng tên mình nếu muốn nhận qua chuyển khoản.
- Văn bản uỷ quyền có công chứng hoặc chứng thực phù hợp, nếu người khác đi nhận thay; người nhận thay mang giấy tờ tuỳ thân của chính họ.
- Giấy tờ chứng minh tư cách đại diện nếu người được thi hành án là doanh nghiệp, hộ kinh doanh, người chưa thành niên hoặc người mất năng lực hành vi dân sự.
- Giấy tờ về thừa kế nếu người được thi hành án đã qua đời và người thừa kế đến nhận.
Nếu không chắc, gọi hoặc hỏi trực tiếp bộ phận tiếp dân của cơ quan thi hành án trước khi đi, nhất là khi bạn ở xa.
Nhận tiền mặt hay qua tài khoản
Tuỳ quy định và điều kiện của từng cơ quan, người được thi hành án có thể nhận theo một số hình thức. Bảng dưới so sánh các hình thức thường gặp:
| Hình thức | Cần làm gì | Phù hợp khi | Lưu ý |
|---|---|---|---|
| Nhận tiền mặt tại cơ quan thi hành án | Đến trực tiếp, xuất trình giấy tờ, ký nhận | Số tiền không lớn, ở gần | Kiểm đếm tại chỗ, cất giữ an toàn trên đường về |
| Nhận qua tài khoản ngân hàng | Làm văn bản đề nghị, cung cấp tài khoản đứng tên mình | Số tiền lớn, ở xa, nhận nhiều đợt | Tài khoản phải đúng tên người được nhận; giữ chứng từ chi trả |
| Người khác nhận thay | Văn bản uỷ quyền rõ quyền nhận tiền thi hành án | Không thể đến trực tiếp | Uỷ quyền đúng phạm vi; xem bài riêng về uỷ quyền thi hành án |
| Nhận tại nơi khác khi hồ sơ được uỷ thác | Liên hệ cơ quan đang giữ tiền | Tài sản thi hành ở tỉnh khác | Hỏi rõ cơ quan nào chi trả để tránh đi nhầm nơi |
Chuyển khoản là lựa chọn gọn cho đa số trường hợp. Nhưng hãy chắc rằng tài khoản còn hoạt động và đúng tên, vì một sai sót nhỏ có thể khiến tiền bị trả lại và quá trình chi trả phải làm lại.
Trình tự nhận tiền tại cơ quan thi hành án
Một lần nhận tiền thông thường diễn ra theo các bước sau:
- Nhận thông báo hoặc hỏi được thông tin rằng đã có tiền để chi trả.
- Chuẩn bị giấy tờ theo danh sách, hẹn trước nếu cơ quan có yêu cầu.
- Đến bộ phận phụ trách, xuất trình giấy tờ; cán bộ đối chiếu với hồ sơ.
- Được thông báo số tiền chi trả, số phí thi hành án bị khấu trừ nếu có, số còn lại phải thi hành.
- Kiểm tra lại các con số; hỏi ngay nếu thấy khác với hiểu biết của mình.
- Ký vào chứng từ chi; nhận tiền mặt hoặc xác nhận thông tin chuyển khoản.
- Xin bản sao chứng từ hoặc ghi lại số chứng từ để đối chiếu về sau.
Nếu nhận qua tài khoản, các bước tại quầy được thay bằng văn bản đề nghị và thông tin tài khoản; khi tiền về, hãy đối chiếu số tiền với thông báo của cơ quan thi hành án và giữ lại sao kê. Dù nhận theo hình thức nào, bạn nên lưu chứng từ chi trả cùng bản án trong một tập riêng, vì đó là bằng chứng về phần đã được thi hành nếu sau này còn phải tiếp tục đòi phần còn lại.
Không đến nhận thì tiền nằm ở đâu
Có người được báo mà không đến nhận: do ở xa, do bận, do giận dỗi vì số tiền ít, hoặc đơn giản là không nhận được thông báo. Tiền vẫn nằm trong sự quản lý của cơ quan thi hành án. Luật có quy định cách xử lý số tiền mà người được thi hành án chưa đến nhận, trong đó có việc gửi tiết kiệm và thời hạn mà sau đó người có quyền có thể mất quyền nhận. Thời hạn cụ thể bạn đối chiếu với văn bản hiện hành.
Điều chắc chắn là để tiền nằm lại không có lợi cho ai. Người được thi hành án không có tiền để dùng; hồ sơ không được khép; còn nếu quá thời hạn luật định, có thể mất quyền đối với khoản đó. Nếu chưa thể đến, hãy làm văn bản đề nghị chuyển khoản hoặc uỷ quyền cho người tin cậy.
Nếu bạn đã quên hoặc không biết mình còn tiền chưa nhận ở cơ quan thi hành án, hãy liên hệ cơ quan đã thụ lý hồ sơ, mang theo giấy tờ tuỳ thân và bản án để được tra cứu. Với hồ sơ cũ, tên cơ quan có thể đã thay đổi sau sắp xếp năm 2025; cán bộ tiếp dân sẽ hướng dẫn hồ sơ hiện do đơn vị nào quản lý.
Những vướng mắc hay gặp khi nhận tiền
Số nhận thấp hơn số tuyên. Thường vì mới thu được một phần, vì phí thi hành án đã được khấu trừ, hoặc vì tiền phải chia theo thứ tự với các khoản khác. Hỏi chấp hành viên bảng tính cụ thể để hiểu từng con số.
Thông tin cá nhân không khớp. Bản án ghi số chứng minh cũ, nay bạn dùng căn cước mới; hoặc tên có dấu khác trên tài khoản ngân hàng. Mang theo giấy tờ thể hiện sự thay đổi, hoặc giấy xác nhận thông tin, để cán bộ đối chiếu.
Nhiều người cùng được thi hành án. Mỗi người được chi phần của mình theo bản án. Nếu muốn một người nhận cho cả nhóm, những người còn lại cần uỷ quyền rõ ràng.
Người được thi hành án đã qua đời. Người thừa kế cần chứng minh quyền thừa kế theo thủ tục luật định trước khi nhận. Đây không phải việc một thành viên trong gia đình tự đứng ra nhận được.
Ở tỉnh khác. Đăng ký nhận qua tài khoản là cách gọn nhất. Nếu việc thi hành đã được uỷ thác cho cơ quan nơi có tài sản, hỏi rõ cơ quan nào đang giữ tiền.
Câu hỏi thường gặp
Đi nhận tiền thi hành án cần mang theo giấy tờ gì?
Thường cần giấy tờ tuỳ thân bản gốc, thông báo nhận tiền nếu có, bản sao bản án hoặc quyết định. Người nhận thay cần văn bản uỷ quyền phù hợp; doanh nghiệp cần giấy tờ chứng minh người đại diện. Nên hỏi cơ quan thi hành án trước khi đi.
Có thể nhận tiền thi hành án qua tài khoản ngân hàng không?
Có thể, nếu bạn làm đề nghị và cung cấp tài khoản đứng tên chính mình theo hướng dẫn của cơ quan thi hành án. Cách này phù hợp khi ở xa, số tiền lớn hoặc nhận nhiều đợt.
Vì sao số tiền nhận được ít hơn số bản án tuyên?
Có thể do mới thu được một phần, do phí thi hành án được khấu trừ khi chi trả, hoặc do tiền phải chia theo thứ tự luật định với các khoản khác. Hỏi chấp hành viên bảng tính cụ thể cho hồ sơ của bạn.
Không đến nhận tiền thi hành án thì có bị mất không?
Tiền vẫn do cơ quan thi hành án quản lý trong thời gian luật định, có thể được gửi tiết kiệm. Tuy nhiên để quá thời hạn quy định có thể mất quyền nhận. Bạn nên nhận sớm hoặc uỷ quyền, đề nghị chuyển khoản.
Bên kia đã bị khấu trừ tài khoản mà lâu không thấy báo nhận tiền thì làm gì?
Làm văn bản hỏi chấp hành viên về số đã thu và thời điểm chi trả. Có thể tiền đang chờ phân chia theo thứ tự hoặc chờ xử lý khiếu nại. Nếu chậm kéo dài không có lý do, bạn có quyền khiếu nại theo quy định.
Người được thi hành án mất thì ai nhận tiền?
Những người thừa kế của người đó nhận, sau khi chứng minh quyền thừa kế theo thủ tục luật định. Một thành viên muốn nhận thay cả nhà cần văn bản đồng ý hoặc uỷ quyền của những người thừa kế khác.